CÁCH GIEO TRỒNG VÀ CHĂM BÓN CHO CÀ GAI LEO

Cà gai leo là một cây trồng cho hiệu quả kinh tế cao, hiện nay cây cà với hiệu quả kinh tếcao đang rất được bà con con tâm,  đặc biệt cây cà rất dễ trồng, không kén chọn thổ nhưỡng,khí hậu. Có thể trồng cà gai leo xen canh với một số cây trồng khác để mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn.

  1. Mô tả đặc điểm cà gai leo

Cà gai leo thuộc giống cà có gai, thân leo, cây nhỏ và chúng có thể sống nhiều năm. Thông thường cây cà gai leo hay đeo bám trên thân các cây khác hoặc chúng bò sát trên mặt đất, các nhánh cây có thể dài tới 6m hoặc có thể dài hơn. Hình dạng lá và quả của cà gai leo giống như loại cà pháo mà chúng ta hay ăn. Nhưng quả cà leo có màu bóng và mọng hơn . Khi chín quả chuyển sang màu đỏ và trong quả có chứa nhiều  hạt màu vàng và dẹp. Đến mùa sinh sản thì hoa có màu trắng và thườnÂg ra vào tháng 4, tháng 9.

Cũng bởi vì có nhiều công dụng tốt cho sức khỏe nên cà gà leo được nhiều  người dân đổ xô đi tìm kiếm và thu hái vô tình tận diệt loài thảo dược này. Với kinh nghiệm về nhân giống và gieo trồng thảo dược chúng tôi sẽ chia sẻ cho bà con cách trồng và chăm sóc giống cây cà leo để có một vườn thuốc quý trong gia đình và xa hơn nữa là về mục đích kinh tế.

2. Cà gai leo thích hợp trồng ở đâu

Đặc biệt cây cà gai leo trước kia là loài cây mọc dại nên cây không kén đất, thích hợp trên mọi loại khí hậu của nước ta (Khí hậu nắng nóng như khu vực miền trung cà gai leo vẫn phát triển bình thường). Chỉ cần lưu ý không trồng cà gai leo ở các cùng đất trũng, ngập nước.

3. Kỹ thuật trồng

  • Thời vụ trồng

Cà gai leo được trồng quanh năm nhưng tốt nhất là vào mùa Xuân hoặc mùa Thu, tránh thời điểm nắng nóng và rét đậm, sau khi trồng phải cung cấp đủ nước tưới cho cây.

Đối với khu vực phía bắc: Thời gian trồng thích hợp là tháng 2, tháng 3 và thu hoạt vụ đầu vào tháng 8,9

Đối với khu vực phía nam: Thời gian trồng thích hợp từ tháng 10 - 11 vào cuối mùa mưa thời tiết mát mẻ và thu hoạt vào tháng 4, 5 năm sau

  • Mật độ trồng

Tùy độ màu mỡ của đất và dạng cây. Cà gai leo có thể trồng xen với đất rừng với khoảng cách từ 15000 – 20.000 cây/ha. Cự ly đào hố trồng là 0.5 x 0.5/1 cây giống (trồng theo băng, luống)

Trồng độc canh: Khi trồng đại trà, diện rộng phải cầy bừa làm đất tơi, lên luống cao 20cm, rộng 1,5m. Khoảng cách trồng: 40 x 40 cm hoặc 40 x 50 cm. Mật độ 40.000 đến 50.000 cây/ha

  • Chọn giống cà gai leo, ươm bầu

Để cho cây cà gai leo phát triển tốt tạo năng suất cao thì việc chọn giống là một khâu khá quan trọng để quyết định tính hiệu quả.

Khi chọn giống cà gai leo, để chọn được những hạt chất lượng, chúng ta sẽ chọn những quả già to chín mọng màu đỏ, sau đó đem phơi khô cả quả cho đến khi da quả nhăn lại và chuyển thành màu đen. Tách lấy hạt.
Lưu ý: Để hạt nảy mầm nhanh và tỷ lệ cao trước khi trồng bạn ngâm vào nướckhoảng 15 phút. Khi ngâm những hạt nào lép nổi lên mặt nước thì bạn mang vớt gạt bỏ nhé.

Ươm cây: Dùng phân lót vi sinh  trộn đều phân và đất sau đó chia nhỏ thành từng bầu đất, đục lỗ quanh bầu để làm thoáng khí. Bạn rạch những lỗ nhỏ và cho khoảng 3 tới 5 hạt sau đó rải một ít đất lên trên.
Lưu ý:  Nên tránh rải nhiều vì sẽ lâu nảy mầm và khi nảy mầm cây sẽ k có nhiều diện tích sinh trưởng. Sau khi rắc xong hạt bạn rắc lên trên mặt đất bằng rơm khô.

  • Xử lý đất trồng 

Làm đất: Đất trồng cà phải thoát nước tốt, đất tơi và xốp.  Chia từng luống nhỏ để thuận tiện cho việc tưới tiêu, chăm sóc, tạo đường thoát nước khi trời mưa tránh để đất quá ẩm. Tránh dùng thuốc trừ cỏ vì sẽ làm ảnh hưởng đến chất lượng thuốc sau này

Đối với đất chuyển đổi  sang trồng thảo dược các bạn lưu ý sau thu hoạch vụ trước cần thu dọn, tiêu hủy tàn dư thực vật và làm sạch cỏ dại để phòng trừ sâu bệnh cho cây cà.  Xới đất sau đó phơi đất ít nhất 15 ngày, tốt nhất để qua sau 2-3 trân mưa để rửa trôi những tàn dư thuốc trừ sâu sử dụng ở cây trồng trước. Hơn nữa đất sẽ có thời gian nghỉ lấy lại nguồn dưỡng chất thiết yếu.

Bón lót và trồng cây

– Bón lót: Nên bón lót bằng phân hữu cơ vi sinh  để bảo vệ môi trường và đem lại chất lượng tốt nhất cho sản phẩm. Với mỗi hố kích thước 30x30x30cm, bón lót bằng 1,5 – 2kg phân hữu cơ vi sinh, trộn đều phân với đất, lấp một lớp đất mỏng lên trên miệng hố. Trung bình 3 tấn phân vi sinh và 200kg vôi bột trên 1ha đất

– Trồng cây: Khi cây giống cà gai leo đã cao khoảng 10-15cm để tránh mất diện tích cho cây sinh trưởng thì bạn nên tỉa bớt cây con đi và  mỗi gốc để lại 1 cây khỏe mạnh nhất, như vậy cây sẽ phát triển nhanh hơn. Sau đó bạn tiến hành đánh cây con ra vùng trồng với khoảng cách cây cách cây 30-35cm, hàng cách hàng 0,8m.

Dùng cuốc bới lại các hố đã được bón lót khi làm đất. Đập đất cho nhỏ, trộn đều với phân lót, cắt túi bầu và dặt cây vào hố theo hướng thẳng đứng, mỗi hố trồng một cây, lấp đất cao hon mặt bầu 4 – 6 cm và nén chặt gốc. Khi trồng nếu gặp trời nắng thì phải tưới thẫm nước ngay để tránh mất nước và rễ tiếp xúc với đất được tốt.

  • Chăm sóc cây cà gai leo

- Cà gai leo là cây phát triển quanh năm, ít sâu bệnh. Hầu như không cần sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.

- Nếu thời tiết sau khi trồng ít mưa cứ 3 ngày lại tưới nước cho cây 1 lần (Thời gian tối vào buổi chiều tối)

- Để ngăn cỏ dại mọc bà con cũng có thể áp dụng cách dùng màng phủ nilon đen trên luống sẽ giúp giữ được độ ẩm và hạn chế cỏ dại rất hiệu quả.

- Bước sang tháng 5 cây bắt đầu trổ hoa, nếu thời gian này tán cây phát triển mạnh, chùm kín các luống cây thì tiến hành tỉa cành thu hoạch trước 1 phần vừa để cây có ánh sáng quang hợp, vừa thu tạo nguồn thu sớm cho bà con.

 Trồng giặm: Vì một lý do nào đó (do chất lượng cây giống hoặc chăm sóc không đều), sẽ có một số nhánh bị chết, không mọc chồi. Khi phát hiện thấy, cần lấy các cây giống dự trữ, hoặc tách bớt  một nhánh từ các khóm khác đem trồng giặm bổ sung vào ngay. Cây trồng giặm cần chú ý chăm sóc tốt để cho cây nhanh hồi phục và nảy mầm.

4. Thời gian thu hoạch

- Cây cà gai leo có thể thu hoạch sau khoảng 2 tháng trồng cây. Nhưng cây từ tháng thứ 6 trở lên mới chứa nhiều dược tính, đây cũng là thời điểm thích hợp để thu hoạch.

- Vào vụ thu hoạch cây cà, bà con cắt toàn bộ cây cách gốc 15-20cm để cây tiếp tục phát triển vào vụ sau

- Quả cà gai leo chín rất dai vẫn bám vào cành cây, ta đem nhặt toàn bộ quả để riêng, cành lá cà gai leo chặt ngắn khoảng 2,5 đến 3cm phơi khô làm thuốc.

- Quả cà gai leo lọc ra, chọn những quả tròn, quả to để làm giống. Quả chín bà con đem đãi lấy hạt rồi phơi khô bảo quản trong chai lọ kín, sử dụng nhân giống trong vụ sau hoặc đem bán dưới dạng hạt giống.